ING: Miljoenennota duivels dilemma

De Miljoenennota remt de economie af en kan averechts uitpakken voor de schatkist op termijn. Toch moet de Miljoenennota niet de prullenbak in. Dat zou namelijk zorgen voor onduidelijkheid en kan het vertrouwen in Europese begrotingsdiscipline ondermijnen.

Handhaven van de Miljoenennota lijkt ons de beste optie.

\"ing\"

Miljoenennota niet goed voor de economie
De vandaag gepresenteerde Miljoenennota bevat een stevig pakket aan bezuinigingen en lastenverzwaringen die de economische groei voor langere tijd onder druk zetten. Voor gezonde overheidsfinanciën op termijn is het niet nodig om het tekort al in 2013 onder de 3% van het Bruto Binnenlands Product (BBP) te brengen. Belangrijker voor de schatkist is om het groeivermogen van de economie te versterken. Dat maakt de schuld namelijk beter betaalbaar. Hervormingen – bijvoorbeeld op de arbeidsmarkt – zijn daarvoor het beste recept. Het te snel terugdringen van het tekort kan de structurele economische groei zelfs schaden en zo op termijn juist averechts uitpakken voor de schatkist. Zo kan een stijging van de structurele werkloosheid de economische groei – en daarmee de belastinginkomsten – blijvend drukken.

Moet de Miljoenennota de prullenbak in?
Toch zijn er ook argumenten om niet al te grote aanpassingen door te voeren in deze Miljoenennota. Hoewel niet iedereen blij is met de bereikte compromissen in het Lenteakkoord schept het in ieder geval wel duidelijkheid. Als het akkoord wordt opengebroken dan bestaat de kans dat burgers en bedrijven voor langere tijd niet weten waar ze aan toe zijn. De vraag is overigens ook of openbreken zo makkelijk gaat. Over het schrappen van een lastenverzwaring is nu eenmaal sneller overeenstemming bereikt dan voor het vinden van de financiële dekking ervan die weer andere pijnlijke keuzes vergt (zoals bleek bij de langstudeerboete). Een uitweg kan zijn dat volgens de ramingen van het Centraal Planbureau het tekort meevalt (2,7% in plaats van 3,0% van het BBP). Dat zou betekenen dat er 1,5 tot 2 miljard euro minder kan worden bezuinigd zonder de Europese afspraken (de 3%-norm) te schenden. Dat zou ruimte bieden om bijvoorbeeld de forenzentaks (1,3 miljard euro ) terug te draaien, maar kan ook dienen als buffer voor tegenvallers.

De Europese dimensie
Terugdringen van het overheidstekort naar minder dan 3% is voor het gezond maken van de overheidsfinanciën in strikte zin niet nodig en kan zelfs contraproductief uitpakken. Toch schuilt er ook gevaar in het overschrijden van de Europese afspraken. De zuidelijke landen willen het misschien minder nauw nemen met de begrotingsdiscipline als zelfs kernland Nederland zich niet aan de afspraken houdt. Ook kunnen financiële markten gaan twijfelen aan de begrotingsdiscipline in de eurozone. Nederland kan dus beter olie op de golven gooien dan olie op het vuur. Als kleine open economie hebben we er geen baat bij om de eurocrisis te voeden.